Modelstoommachines

503 507a 522 523

 

 

 

 

 


Het Mechanisch Erfgoed Centrum heeft ongeveer  80 modelstoommachines.
Gebouwd door Johan Sieders.


Toen in 1982 Johan Sieders met de VUT ging, wilde hij wat gaan doen, en het was dan ook niet zo’n wonder dat het iets zou worden met stoom, omdat hij daar een groot deel van zijn leven mee te maken had gehad.
Het eertse stoommachientje dat hij maakte was een bouwpakket. Dat was al in een paar weken af, maar gaf niet de voldoening die hij had beoogd. Via een paar hobby bladen waar meer complete, echte stoommachine in stond gaf hem een nieuw gevoel, en zij tegen zichzelf, dat wil ik maken. En zo is de modelbouw verslaving begonnen. Hij kocht een draaibank en wat andere belangrijke machines, waar hij van alles op kon maken. Hij bezocht beurzen en stoomdagen om zijn machientjes te laten zien.

Johan Sieders werd op 21 juni 1920 geboren te Hoogeveen. Na de lagere school ging hij naar de ambachtschool en leerde voor machinebankwerker. Hij trouwde op 29 december 1943 in Hoogeveen met Alida Kleine, zijn beroep was bankwerker. Na de oorlog werkte hij bij een melkfabriek in Hoogeveen en later als machinist bij melkfabriek “Juliana” in Hasselt. Daarna bij “Zwarte Kip” in Hattem, toen het bedrijf in 1982 ging verhuizen naar Zoetermeer ging hij met vervroegd pensioen. Johan overleed op 27 januari 2005 te Hattem, op 84 jarige leeftijd.

IMG_20170927_134349 IMG_20170927_134404

IMG_20170927_134327

 

Lees meer over Johan Sieders en zijn hobby in, van stoom naar elektra


Enkele foto’s  en beschrijving, de stoommachine modellen van J. Sieders.

Een aantal van deze machines zijn gemodificeerd door T. Sipma. Sommige onderdelen zijn vervangen om de machine goed te laten werken.


 

Animation6


Deze machine is een kopie van de 1 cilinder, horizontale, dubbelwerkende expansiemachine “d’ Olde Mesiene” in het stoomgemaal Mastenbroek.

Deze modelstoommachine is uitgeleend aan stoomgemaal  “d’ Olde Mesiene”  Kamperzeedijk  7  Genemuiden.
http://www.stoomgemaal.nl/


gemaal_mastenbroek_model

 Om een indruk te krijgen van de omvang, zo is de diameter van het vliegwiel 440mm. Diameter vliegwiel van de echte machine in het gemaal heeft een diameter van 7,50 meter, dat is uitzonderlijk groot.

3_kl

 Om de kleppen op hun zitting te drukken wordt gebruikt gemaakt van gewichten.

model_stoompompAnimation5


Een stoommachine met een pomp. De kruk schuift in een gleuf (sleufkruis hoofd) heen en weer. Er is bij deze methode geen lijbaan nodig om een rechtlijnige beweging te krijgen.

 

stoommotor_2stoommotor_tekening_2Animation3


Een enkelwerkend 2 cilinder stoommachine die op een motor lijkt, deze werd mogelijk gebruikt in stoomauto’s. Vaak was het een compound machine en met drie cilinders dus een tripel expansie machine.

 

Animation8


Een oscillerende stoommachine met 1cilinder, plaat rechts. Machines met meerdere cilinders kwamen ook voor. Deze werden vaak gebruikt op rader schepen. Het voordeel van deze oscillerende stoommachines zijn: dat ze weinig ruimte in de hoogte nodig hebben.
Klik hier als je meer weten over de oscillerende machine.

Bij de oscillerende stoommachine, schommelen de cilinders om holle assen. De holle as tappen rusten in kussenblokken; een van de tappen wordt gebruikt als toevoerkanaal voor de verse stoom naar de stoom schuifkast, terwijl de andere tap dienst doet als afvoerkanaal voor de afgewerkte stoom. De machine is kort, daar de zuigerstang direct aan de kruk pen is verbonden. De machine met oscillerende cilinders werd door Watt in 1784 al bedacht en beproeft maar zonder enig resultaat of te wel zonder iets bruikbaars te hebben, er werden veel pogingen gedaan. Manby 1817 had meer geluk en boude als eerste de oscillerende stoommachine (volgens andere door Cave in 1824) als eerste gebouwd.

In het jaar 1807 werd voor het stoomwerktuig een nieuw veld van belangrijke toepassing geopend namelijk op de scheepvaart, nadat Robert Fulton het eerste stoomschip te New-York met succes voltooid had. Hij liet een vaartuig bouwen, dat hij aan beide boorden van raderen voorzag en met een stoomwerktuig van 20 PK, vervaardigd in de fabriek van Boulton en Watt. De poeftocht op de Hudson rivier slaagde uitstekend; met een snelheid van 7,5 KM in het uur stoomde het schip de Clermont van New-York naar Albanië en terug. Van dat ogenblik breide de stoomscheepvaart zich snel uit.


bromo2 bromo3 bromoanimatie

 

 

 

 


Bromo stoommachine. een horizontale, 1 cilinder , dubbelwerkende stoommachine.
Werd geplaatst in fabrieken, werkplaatsen en elektriciteitcentrales.  Kon voor veel toepassingen gebruikt worden.  De machine was uitgevoerd met een regulateur om het toerental te regelen. Het model is in 1980 gebouwd; het tekeningnummer = 60.01.018.

water_motor water_motor_plaatwater_motoranimatie

 

 

 

 

 

 

 


Een oscillerende watermotor.

De watermotor is een motor, die met de druk van het water uit de waterpijpleiding wordt aangedreven. De cilinder maakt een slingerde beweging. Het drukwater van een waterpijpleiding drijft de zuiger aan. De motoren van het water zijn betrekkelijk goedkoop in aanschaf en onderhoud. De eenvoudige controle maakte de watermotor duurzaam en goedkoop. De grote waterconsumptie veroorzaakte nochtans hoge bedrijfskosten.

De watermotor werd met succes opgenomen ook met wasmachines, bijvoorbeeld beginnend vanaf 1914 van het bedrijf Miele. Deze wasmachines, die in het bijzonder in de jaren ’60 op plattelandsgebieden vrij algemeen waren. Een voorwaarde voor de correcte functie van de watermotor was een aangewezen druk in de waterpijpleiding. In verhoogde waterconsumptie (vóór of na het werk) de waterdruk volstond vaak niet. In de strengere winters, in wat vaak ook de waterpijpen bevroren, moest de watermotor niet worden gebruikt. Om deze redenen hadden deze wasmachines ook altijd een apparaat om deze met “spiermacht” te bewegen. Met de uitvinding van de wasautomaat, verdween de wasmachines met watermotor van Miele. Andere watermotoren zijn waterwielen met schoepen of de waterturbines.


 

liggende_st


Liggende stoommachine met 1. cilinder en een buitenlade bakschuif.
Deze is bijzonder geschikt als voorbeeld voor scholen.

1_cilinder_580

Stoommachine uit een stoomsloep.

Een stoomsloep met een of twee cilinders (tweeling machine) stoommachine, en ook wel drie dan vaak een triple expansiemachines. Om de vaarrichting in vooruit en achteruit te kunnen veranderen, of stoppen, zat er een omkeer mechanisme aan de stoommachine waarmee de stand en voorloophoek van de bakschuif kon veranderd worden. In een rivier boot voor recreatie, maar ook wel om met een sloep naar wal of naar het schip te varen, de passagiers op te halen of weg brengen.

Dan moet je denken aan een situatie waarbij het niet mogelijk was om met het grote schip bij de wal te komen, ja dan moet je wel uitvaren om mensen en ook goederen op te halen en weg te brengen. Als hobby is het ook prachtig om zo’n sloep te bouwen met een stoommachine er in. Ook in ons land zie je ze steeds vaker, je kan je stoom hobby mooi gebruiken in combinatie met het varen.    http://www.stoommachine.info/stoomsloep/sloep.html


Informatie bron:   http://www.stoommachine.info ,   http://www.machinemuseum.nl/

Samengesteld voor het M.E.C. door Jaap Hospers 22 oktober 2017.